روغن خردل که از دانههای خردل استخراج میشود، ارزش غذایی بالایی دارد و فواید متعددی برای سلامت پوست و مو ارائه میدهد. این روغن که در آشپزی و طب سنتی کاربرد دارد، از طریق فشردن دانهها یا آسیاب و تقطیر به دست میآید و دارای طبعی گرم است. وجود اسیدهای چرب امگا ۳ و امگا ۶ و چربیهای غیراشباع، آن را از بسیاری روغنهای گیاهی برتر ساخته است.
ارزش غذایی روغن خردل
ترکیبات: ۶۰٪ چربی غیراشباع، ۱۲٪ چربی اشباع، دارای گلوکوزینولات (ضد میکروب)، کربوهیدرات، فیبر، پروتئین، ویتامینها و مواد معدنی.
منبع امگا ۳: هر یک قاشق چایخوری حاوی حدود ۰.۸ گرم اسید آلفا لینولنیک است.
کالری و چربی: هر قاشق غذاخوری ۱۲۴ کالری و ۱۴ گرم چربی دارد (۸.۳ گرم غیراشباع، ۲.۹ گرم اشباع). چربی اشباع آن کمتر از روغن زیتون، دانه کتان و دانه انگور است.
۲۳ فایده روغن خردل برای سلامت و زیبایی
فواید برای سلامتی بدن
1. کاهش خطر سرطان: اسید لینولئیک موجود در روغن خردل به امگا ۳ تبدیل شده و خاصیت ضدسرطانی دارد، به ویژه در پیشگیری از سرطانهای گوارشی مانند معده و روده.
2.*بهبود سلامت قلب: اسیدهای چرب غیراشباع و امگا ۳ به کاهش کلسترول بد و افزایش کلسترول خوب کمک کرده و خطر بیماریهای قلبی-عروقی را کاهش میدهند.
3. محرک طبیعی بدن: اشتها را بهبود میبخشد، عملکرد دستگاه گوارش، کبد و طحال را تقویت کرده و با استفاده موضعی، گردش خون پوست را افزایش میدهد.
4. تقویت عضلات و اعصاب: ماساژ با روغن خردل، بیحسی عضلات را کاهش داده و به عنوان یک محرک حسی طبیعی، جریان خون و عملکرد عضلات را بهبود میبخشد.
5. درمان سرماخوردگی و سرفه: ماساژ روی قفسه سینه یا بخور آن، گرفتگی بینی و سینه را کاهش داده و مجاری تنفسی را باز میکند. ترکیب با کافور یا زیره سیاه اثر تسکیندهنده دارد.
6. کاهش درد مفاصل و روماتیسم:ماساژ مرتب با روغن خردل به دلیل افزایش گردش خون و وجود امگا ۳ با خاصیت ضدالتهابی، به کاهش دردهای مفصلی، آرتروز و روماتیسم کمک میکند.
7. درمان خشکی و ترک لب: استفاده از ۱ تا ۲ قطره روغن خردل قبل از خواب، لبها را نرم و مرطوب نگه میدارد.
8. بهبود عملکرد اندامها:ماساژ بدن با این روغن، گردش خون را افزایش داده و عملکرد اندامها را تقویت میکند. برای نوزادان نیز مفید است و باعث حفظ گرمای بدن آنها میشود.
9. خواص ضدباکتری، ضدقارچ و ضدالتهاب: ترکیباتی مانند سلنیوم و گلوکوزینولات، آن را در درمان بثورات پوستی، عفونتهای قارچی و دردهای مفصلی مؤثر ساختهاند.
10. کمک به بهبود آسم: ماساژ سینه با روغن خردل در هنگام حمله آسم، تنفس را تسهیل میکند. همچنین ترکیب آن با شکر یا عسل (با احتیاط) میتواند مفید باشد.
11. کاهش وزوز گوش: چند قطره روغن خردل گرم شده را در گوش بریزید، ۵ تا ۱۰ دقیقه سر را روی بالش قرار دهید سپس اجازه دهید روغن اضافی خارج شود. این کار را روزانه به مدت یک هفته تکرار کنید.
12. دفع حشرات: مالیدن روغن خردل روی پوست از نزدیک شدن حشرات جلوگیری میکند.
13. سلامت دندانها با روغن خردل و زردچوبه: ترکیب نصف قاشق چایخوری روغن خردل با ۱ قاشق چایخوری زردچوبه و نصف قاشق چایخوری نمک، برای شستشوی دندان و لثه (دو بار در روز) به کاهش آلودگیهای دهان و سفید شدن دندانها کمک میکند.
14. کمک به بهبود زودانزالی: ماساژ ملایم ناحیه تناسلی با مقدار کمی روغن خردل (۳۰ تا ۶۰ دقیقه قبل از نزدیکی) به دلیل افزایش جریان خون، میتواند در کاهش این مشکل مؤثر باشد.
15. تقویت عملکرد مغز: اسیدهای چرب موجود در روغن خردل به افزایش تمرکز، تقویت حافظه و کاهش علائم افسردگی کمک میکنند.
16. کنترل قند خون در دیابت: آنتیاکسیدانهای موجود در این روغن (مثل ویتامین E) و نبود چربی ترانس، به تنظیم انسولین و کاهش عوارض دیابت کمک میکند.
فواید برای زیبایی پوست و مو
17. رفع لکههای تیره و روشنسازی پوست:ماساژ منظم روغن خردل گردش خون را افزایش داده و لکهها را کاهش میدهد. ماسک ترکیبی (ماست، آبلیمو، روغن خردل و آرد نخودچی) به مدت ۱۵ دقیقه، سه بار در هفته، به روشنتر شدن پوست کمک میکند. ترکیب روغن خردل و نارگیل نیز برای شفافیت پوست و کاهش جوش مؤثر است.
18. چاقی صورت: روغن خردل با آبرسانی و تغذیه عمیق پوست، به بازسازی سلولها کمک کرده و باعث شادابی و پرتر دیده شدن صورت میشود.
19. ضدآفتاب طبیعی: وجود ویتامین E و غلظت مناسب، از پوست در برابر اشعه فرابنفش محافظت کرده و از پیری زودرس جلوگیری میکند.
20. درمان اگزما، جوش و عفونتهای پوستی: خواص ضدباکتریایی، ضدقارچی و ضدالتهابی روغن خردل، خارش، خشکی و التهاب را کاهش داده و به ترمیم زخمهای سطحی کمک میکند.
21. خواص ریختن روغن خردل در ناف: در طب سنتی، چکاندن چند قطره روغن خردل در ناف به رفع خشکی و ترک لب کمک میکند.
22. کمک به لاغری و کاهش وزن: روغن خردل با افزایش گرمای بدن، بهبود هضم و افزایش متابولیسم، به چربیسوزی کمک کرده و در کنار رژیم غذایی مناسب و ورزش، مؤثر است.
23. خواص ضدپیری:آنتیاکسیدان ویتامین E موجود در روغن خردل، از بروز چین و چروک جلوگیری کرده و پیری پوست را به تأخیر میاندازد.
فواید ویژه برای مو
روش استفاده: ماساژ روغن خردل روی پوست سر به دلیل افزایش گردش خون و داشتن ویتامین A، آهن، کلسیم، منیزیم و اسیدهای چرب، رشد مو را تقویت میکند.
ماسک مو: ترکیب روغن خردل، نارگیل و جوجوبا (هر کدام یک قاشق) به مدت ۳۰ دقیقه روی موها.
کاهش شوره و خارش: مخلوط مساوی روغن خردل و نارگیل به مدت ۲ ساعت روی پوست سر.
کاربرد در آشپزی و طرز تهیه خانگی
روغن خردل به دلیل نقطه دود بالا، برای سرخ کردن و پخت مناسب است. فاقد چربی ترانس بوده و به دلیل خاصیت ضدباکتریایی، ماندگاری غذا را افزایش میدهد.
طرز تهیه در خانه: دانههای خردل را آسیاب کنید تا خمیر یکدست شود. خمیر را در پارچه توری فشار دهید تا روغن آن خارج شود. سپس روغن را صاف کرده و در بطری شیشهای تیره در جای خشک و خنک نگهداری کنید.
عوارض جانبی مصرف بیش از حد روغن خردل
اسید اروسیک بالا:مصرف زیاد آن میتواند باعث بیماریهای قلبی، مشکلات تنفسی، اسهال، کمخونی و در موارد شدید، افزایش خطر سرطان شود.
آسیب به سلامت قلب: اسید اروسیک زیاد ممکن است به عضلات قلب آسیب رسانده و خطر نارسایی قلبی را افزایش دهد.
افزایش خطر سرطان ریه:مصرف طولانیمدت و بیش از حد ممکن است سیستم تنفسی را دچار اختلال کند.
ایجاد ورم بافتی: تجمع غیرعادی مایعات در بافتها منجر به تورم میشود.
ایجاد التهاب: ترکیب آلیل ایزوتیوسیانات موجود در روغن خردل میتواند باعث التهاب در بافت ریه و دستگاه گوارش شود.
آسیبهای پوستی: استفاده مداوم و طولانی روی پوست ممکن است به از دست رفتن رطوبت و ایجاد لکههای سطحی منجر شود.
واکنشهای آلرژیک: قرمزی، خارش، خشکی و ترکخوردگی پوست از علائم احتمالی آلرژی هستند.
موارد منع مصرف در دوران بارداری
زنان باردار باید از مصرف روغن خردل (به ویژه مصرف خوراکی) خودداری کنند، زیرا ترکیبات موجود در آن ممکن است برای مادر و جنین مضر بوده و در موارد شدید، خطر سقط جنین را افزایش دهد.